نن، د ۱۳۵۷ کال د ثور د اوومې نېټې د کودتا ۴۸ کاله پوره شول؛ هغه پېښه چې د افغانستان سیاسي، ټولنیز او امنیتي مسیر یې په بنیادي ډول بدل کړ او تر نن ورځې یې اغېزې محسوسېږي. د ۱۳۵۷ کال د ثور په ۷مه / د ۱۹۷۸ کال د اپرېل ۲۷مه، د افغانستان د خلق د ډیموکراتیک ګوند (خلق- پرچم) په وسیله یوه خونړی کودتا وشوه، چې د هېواد د لومړني ولسمشر شهید سردار محمد داوود خان حکومت یې نسکور کړ. د کودتا څرنګوالی او مهم لوبغاړي: دا کودتا د ګوند د دوو مهمو څانګو، «خلق» او «پرچم» د غړو له لوري تنظیم شوې وه. د کودتا مشري د حفیظ الله امین په څېر د خلق د دیموکراتیک ګوند د خلق څانګې یوه مشر کوله. د اردو اړوندو قطعاتو د کابل مهم نظامي او دولتي مرکزونه ونیول، او په ارګ کې دننه سخته جګړه وشوه. په پایله کې، داوود خان له خپلې کورنۍ سره ووژل شو او واک د خلق – پرچم، کمونیستي ګوند لاس ته ولوېد. له دې کودتا وروسته، د افغانستان سیاسي نظام له جمهوریت څخه د «خلقي» یا چپي نظام پر لور واوښت او د «د افغانستان دیموکراتیک جمهوریت» اعلان شو افغانستان، له لسیزو وروسته له بېپرې یا بېطرفه حالته ووت او د شوروي بلاک غېږې ته ولوېد. نویو واکمنانو د پراخو اصلاحاتو اعلان وکړ، خو دغه بدلونونه د ټولنې له دودیز جوړښت، دیني ارزښتونو او کلیوالي واقعیتونو سره په ټکر کې واقع شول. دې حالت پراخ مخالفتونه راوپارول. ډېر ژر د خلکو مقاومتونه پیل شول او هېواد د اوږدمهالو جګړو پر لور روان شو. دغه بېثباتي په پای کې د شوروي اتحاد مستقیمې پوځي مداخلې ته لاره هواره کړه، چې په ۱۳۵۸ کال کې پر افغانستان د سره پوځ د یرغل سبب شوه. له همدې ځایه افغانستان د سړې جګړې د سیالیو په ډګر بدل شو، چې نړیوال قدرتونه پکې ښکېل شول او جګړې یې لا پسې اوږدې کړې. ډېر سیاسي شنونکي د ثور اوومه «توره ورځ» بولي، ځکه چې دا پېښه د افغانستان د اوږدو کړاوونو پیل ګڼل کېږي. سره له دې، ځینې نور بیا دا د بدلون او اصلاح هڅه بولي، خو پر پایلو یې سختې نیوکې کېږي. د ثور د اوومې کودتا د افغانستان په معاصر تاریخ کې یو مهم بدلون رامنځته کړ، چې هېواد یې له یوه نسبي ثبات څخه د جګړو، بهرنیو لاسوهنو او اوږدمهاله بېثباتیو پر لور سوق کړ. د دې پېښې اغېزې لا هم د افغانستان په سیاسي او ټولنیز ژوند کې ژورې ریښې لري.
