ریچارد بنت، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر افغانستان، در آستانه روز جهانی آزادی مطبوعات از طالبان خواسته است که تمامی خبرنگاران بازداشتشده را فوراً و بدون قید و شرط آزاد کنند. او تأکید کرد که کارکنان رسانه باید بتوانند بدون ترس از تهدید، آزار یا بازداشت، از حق آزادی بیان استفاده کرده و به فعالیتهای حرفهای خود ادامه دهند. بنت هشدار داد که از زمان بازگشت طالبان به قدرت، آزادی مطبوعات در افغانستان بهگونه «نگرانکنندهای» کاهش یافته و فعالیت رسانههای مستقل بهشدت محدود شده است. به گفته او، ایجاد محدودیتها سبب گسترش «خودسانسوری» در میان خبرنگاران و منابع اطلاعاتی شده است. او افزود افرادی که با رسانهها صحبت میکنند، با تهدید، نظارت و حتی بازداشت مواجهاند؛ وضعیتی که به تضعیف بیشتر جریان آزاد اطلاعات انجامیده است. به گفته او، حتی گزارشگریهای عادی نیز میتواند خطرناک باشد، بهویژه زمانی که موضوعات حساس مانند حقوق زنان و دختران یا انتقاد از طالبان مطرح شود. بنت همچنان گفت که تهدید و ارعاب به یک امر رایج تبدیل شده و اتهام «همکاری با رسانههای خارجی» حساسیت ویژه طالبان را برانگیخته است. بر بنیاد آمار مرکز خبرنگاران افغانستان، در سال ۲۰۲۵ دستکم ۳۴ مورد بازداشت خبرنگاران ثبت شده است. گزارشگر ویژه سازمان ملل وضعیت زنان خبرنگار را دشوارتر توصیف کرد و گفت آنان علاوه بر چالشهای کاری، با محدودیتهای تبعیضآمیز در رفتوآمد و پوشش نیز روبهرو هستند. او این وضعیت را بخشی از کوچکشدن فضای مدنی و افزایش فشار بر آزادی بیان در افغانستان دانسته و هشدار داد که مدافعان حقوق بشر، فعالان مدنی و منتقدان سیاستهای طالبان با خطرات فزاینده مواجهاند. بنت همچنین از سانسور کتابها و محدود شدن دسترسی به منابع اطلاعاتی خبر داده و گفته است که حتی فعالیت در شبکههای اجتماعی نیز میتواند به مجازات منجر شود. او در پایان از جامعه جهانی خواست تا با خبرنگاران افغان اعلام همبستگی کرده، حمایت مالی و فنی از رسانههای مستقل را افزایش دهد و برای حفاظت از افراد در معرض خطر، اقدامات عملی روی دست گیرد.
